دو دلیل برای آنکه جامعه به پیامرسانهای داخلی استقبال نشان نداده است:
چرا مردم پیام رسانهای داخلی را دوست ندارند؟
تقریبا از هر ۵ نفر ۳ نفر میگویند حاضر به استفاده از پیام رسان داخلی نیستند. از نظر این کاربران دو موضوع علت و دلیل رغبت نداشتن به استفاده از پیام رسان ایرانی بود؛ نخست بیاعتمادی به فضای مجازی ایرانی بود که بسیاری از کاربران میگفتند تضمینی وجود ندارد که اطلاعاتشان در این فضا امن بماند. بعضی میگفتند نمیخواهند برخی دستگاهها به اطلاعات شخصی و حریم خصوصی آنها دسترسی پیدا کنند.
مدت زیادی است که بسیاری از مسئولان کشور تلاش میکنند مردم را به استفاده از فضای مجازی داخلی تشویق کنند. با وجود تلاش های گسترده ای که در این زمینه صورت گرفته است به نظر میرسد این تبلیغات نتیجه زیادی نداشته است. پیش از فیلتر شدن تلگرام آمارها نشان میداد که ۸۰ درصد از کاربران این نرم افزار ایرانیها هستند. طبق بعضی آمارها نیز از هر ۱۰ نفر ۶ نفر از تلگرام استفاده میکنند. به جز تلگرام، اپلیکیشن های اینستاگرام و بعد از آن توئیتر، ایمو و اسکایپ هم از دیگر فضاهای مجازی محبوب هستند.

ماموریت به وزارت ارتباطات برای راه اندازی تلگرام داخلی
بسیار پیش تر از آنکه صحبت از فضای مجازی داخلی شود، بعضی مسئولان معتقد به راه اندازی اینترنت داخلی بودند. این موضوع هم خیلی با استقبال جامعه رو به رو نشد و بسیاری افراد این موضوع را مورد انتقاد قرار میدادند. با فیلتر شدن تلگرام نیز بحث استفاده از اپلیکیشنهای پیامرسان داخلی بیشتر مطرح میشود. حسن بیگی، عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس با اشاره به وقایع اخیر بعضی شهرهای کشور به ایسنا گفته: «خارجیها از طریق تلگرام به تهییج افکار عمومی و بیان دروغ نسبت به وضعیت تهران و سایر شهرها میپرداختند. مثلا میگفتند که فلان مسجد و فلان منطقه آتش زده شده در حالیکه چنین چیزی صحت نداشت. هدف آنها دادن روحیه به سربازانشان در ایران بود. آنها آمار کشتهها را بالغ بر سه هزار نفر اعلام میکردند که چنین چیزی صحت ندارد و 13 نفر کشته شدهاند. با توجه به چنین وضعیتی به وزارت ارتباطات ماموریت راهاندازی تلگرام داخلی و استقرار سرورهای داخلی داده شد تا مردم بتوانند از اینترنت با سرعت بالاتر و مطمئن و سرورهای داخلی استفاده کنند تا دیگر کسانی به منافع امنیت و وحدت ملی خدشه وارد نکند.» اما بررسی ها نشان میدهد کاربران تلگرام بعد از فیلتر شدن آن بیش از آنکه بخواهند به پیامرسان ایرانی رو بیاورند به دنبال فیلترشکن هستند تا بتوانند بدون دغدغه به تلگرام دسترسی داشته باشند.
دودلیل برای بیرغبتی به فضای مجازی داخلی؛ بیاعتمادی و باز هم بیاعتمادی
چرایی این موضوع را با تعدادی از کاربران فضای مجازی در میان گذاشتیم. تقریبا از هر ۵ نفر ۳ نفر میگویند حاضر به استفاده از پیام رسان داخلی نیستند. از نظر این کاربران دو موضوع علت و دلیل رغبت نداشتن به استفاده از پیام رسان ایرانی بود؛ نخست بیاعتمادی به فضای مجازی ایرانی بود که بسیاری از کاربران میگفتند تضمینی وجود ندارد که اطلاعاتشان در این فضا امن بماند. بعضی میگفتند نمیخواهند برخی دستگاهها به اطلاعات شخصی و حریم خصوصی آنها دسترسی پیدا کنند.
برای دومین دلیل بیانگیزگی نیز میتوان دوباره به نوعی از واژه بیاعتمادی استفاده کرد. اما در اینجا بیاعتمادی به مسائل فنی اپلیکیشنهای داخلی است. شاید ریشه این نوع عملکرد اپلیکیشنهای ایرانی مشاهده کرد. اگر به «بازار» مرجع دانلود اپلیکیشنهای اندرویدی مراجعه کنیم، میبینیم کاربران در قسمت نظرات مربوط به برنامه های ایرانی، نارضایتی از عملکرد این نرم افزارها را ابراز میکنند. اما بیاعتمادی فنی تنها بخش کوچکی از علت رغبت نشان ندادن به پیامهای فارسی است. کاربران بیشتر نگران رصد شدن حریم خصوصی خود هستند. شاید این سوال پیش بیاید که آیا واقعا دلیلی برای نگرانی وجود دارد؟ درست است که همه حق دارند غریبه ها را به حریم خصوصی خود راه ندهند اما مگر ما چه در پیامرسانها چه میگذرد که بسیاری مایل نیستند دیگران از محتوای آن اطلاع داشته باشند؟
عکس و مطلب خصوصی داریم
یکی از کاربران آقا میگوید: وقتی با همسرم چت میکنم ممکن است عکس یا مطالبی بینمان رد و بدل شود که دوست ندارم دیگران از آن مطلع باشند. این فضای خصوصی ما دو نفر است و احدی حق ورود به آن را ندارد حالا چه حکومت و دولت و یا افراد و اشخاص عادی. این قضیه یک مبنای کاملا حقوقی داشته و تنها مربوط به ایران نیست. همه جای دنیا برای این مسئله احترام و ارزش بالایی قائلند بماند که دسترسی به فضای خصوصی شهروندان میتواند زمینه سوء استفاده از اطلاعات موجود در فضاهای خصوصی را برای بسیاری از نهادها یا افراد فراهم میکند. البته ظاهرا حساسیت خانمها در این زمینه بیشتر است. آنهایی که به آموزههای دینی باور دارند نمیخواهند عکس یا مطلب خصوصیشان که با افراد محرم یا دوستان خانمشان به اشتراک گذاشته میشود به دست غریبه و نامحرمان بیفتد.
زنان کارمندی که دو چهره دارند
اما یک نگرانی دیگر را نمیتوان در این مورد نادیده گرفت. بخشی از کاربران فضای مجازی افرادی هستند که در ادارات دولتی یا رسمی مشغول به کار هستند و نگران آن هستند که درز اطلاعات شخصی آنها امرار معاششان را تحت تاثیر قرار دهد. در اینجا نیز بعضی از خانمها نگرانی بیشتری دارند. زنان کارمند در محل کار ملزم به رعایت پوشش اسلامی هستند. اگر بخواهیم بدون در نظر گرفتن درستی یا نادرستی و تنها از زاویه اجتماعی به این موضوع بپردازیم، با بعضی خانمهایی رو به رو هستیم که تنها در محل کار خود را مقید به بعضی الزامات نشان میدهند. این افراد مایلند در فضای دیگر خود را آنگونه که هستند نشان دهند، اما همچنان میخواهند مرزی بین کار و امور دیگر را داشته باشند تا لطمهای به زندگی کاری و اقتصادیشان وارد نشود.
اما ظاهرا مسئولان زیادی هستند که به این بیاعتمادی باور دارند، هرچند که آنها کنترل اپلیکیشنهای داخلی را شایعه مینامند. به عنوان نمونه عبدالرضا هاشمزائی یکی از نمایندگان مجلس به ایسنا گفته: بیاعتمادی و عدم تمایل مردم به استفاده از اپلیکیشنهای داخلی به دلیل بیاعتمادی به صداوسیما است که این بیاعتمادی بر روی تمام زوایای ارتباط جمعی تاثیر گذاشته است. شایعاتی که نیز در رابطه با کنترل اپلیکیشنهای داخلی مطرح است بر روی ذهن افراد به خصوص جوانان تاثیر گذاشته است و آنها را به سمت اپلیکیشنهای خارجی سوق داده است. اگر صدا و سیما رویکرد خود را تغییر دهد و در افکار عمومی تنها بلندگوی یک جناح خاص نباشد؛ مردم بیشتر به صدا و سیما اعتماد خواهند کرد و به دنبال آن اعتماد مردم به اپلیکیشنهای داخلی و اخبار داخل کشور جلب میشود.

سروش پیام رسانی است که تبلیغات گسترده ای برای آن صورت گرفته است
اعتماد عمودی ضعیف شده است
امانالله قراییمقدم، جامعه شناس و استاد دانشگاه در گفت و گو با فرارو این بیاعتمادی را بسیار مهم تلقی میکند و تاکید میکند این بیاعتمادی یک شبه به وجود نیامده است. قراییمقدم میگوید به نظر من اینکه مردم نمیخواهند پیام رسان فارسی استفاده کنند فقط به خاطر بیاعتمادی به این است که ممکن است فعالیت شان در این پیامرسان ها کنترل شود. فرانسیس فوکویاما معتقد است دو نوع اعتماد در جامعه وجود دارد. یک نوع اعتماد افقی است که بین خود مردم وجود دارد و دیگری اعتماد عمودی است که بین مردم و مسئولان کشور، برنامه ریزان و رسانهها وجود دارد.
این استاد دانشگاه ادامه میدهد: وقتی اعتماد عمودی ضعیف شود به دنبال آن اعتماد افقی هم تضعیف میشود. همچنین وقتی اعتماد عمودی نباشد، مردم حتی به واقعیات و حقایق اجتماعی اعتماد نخواهند کرد و آن ها را باور ندارند. چون اعتماد عمودی ضعیف شده و فکر میکنند اپلیکیشن های فارسی توصیه مسئولان برای القای فکری و عقیدتی به آنهاست میل به استفاده از نرم افزارهای پیام رسان فارسی ندارند. مشاهده میکنید که با وجود اینکه صدا و سیما بخش های خبری مختلف دارد، مردم به بیبیسی بیشتر مراجعه میکنند. چون فکر میکنند مسئولان واقعیات را قلب میکنند.
او میگوید: این بیاعتمادی یک شبه به وجود نمیآید. اصولا اعتماد یک پروسه دراز مدت است. مردم ما در طول تاریخ به حکومت اعتقاد نداشتهاند. به خاطر همین بیاعتمادی به دولت بوده است که در بسیاری از جنگ ها مثل حمله مغول یا حمله اعراب به ایران مردم وارد صحنه نشدند و بعد از انقلاب حکومت نتوانست این فاصله بین دولت وملت را از بین ببرد.
نظر کاربران
من تا این پیام رسان سروش رو دانلود کردم و اجرا کردم گوشیم به شدت از لحاظ نرم افزاری دچار مشکل شد و مجبور شدم ریست فکتوری کنم و کلی اطلاعات مهم گوشیم پاک شد. آقا نخواستیم پیام رسان داخلی! مثل خودروهای داخلیتون فقط باعث مرگ و مصیبته این برنامه ها
مگه خارجي ها نگاه نميكنن
پاسخ ها
اخه خبر نداری چرا نظر میدی احتیاجی به تلگرام ندارن یا توییتر ..یادتون باشه یه سری از چیزا اختراع شده که ۲۰ سال دیگه صداش درمیاد تازه میفهمی و میگی عجب
بس که بهتون اعتماد دارن
وقتی میگن داخل ماشین حریم خصوصی نیست, به پیام رسانی که دست پیام رسانها هست,میشه اعتماد,کرد,تویه توبه
دانشمندان ومهندسین علوم کامپیوتر ایران عرضه ندلرند پیام رسانی ملنند تلگرام طراحی کنند که چندین میلیون کاربر را. پشتیبانی کند
من بعنوان یک بسیجی خواستاربرخورد جدی حراست باکارمندان زنی هستم که فقط درمحیط کار مراعات حجاب رادارند ودرغیر ازآن لاقید میباشند
پاسخ ها
دکتر رضا به شما مربوط نیست کسی بیرون از کار.چطور میگرده به خودت فشار نیار فشارت میره بالا اینشالله سکته میکنی
شما وکیل مردم نباش مزاحم انسانها هم نشو دخالت به زندگی دیگران فضولی حساب میشه
خیلی عالیه موافقم باید همشونو زندانی کرد یا از کار اخراج کرد
برترین ها ول کن ... بجای اینکه به مشکل اصلی نردم بپردازی گیر دادید به تبلیغ این پیامرسان ها ... باور کن ما هنوز فقر و بیکاری و بدبختی به اندازه کافی داریم ....مطمن باش حواس ما پرت نمیشه به این پیامرسان ها
نوشدارو بعد مرگ سهراب
اتفاقا به نکات خوبی اشاره کردید، بسیاری افراد ذاتا دورو نیستند ولی برای امرار معاش از هر طریق ممکن، ناگزیر به تظاهر و ریاکاری میشوند، ایندسته از افراد نمیخواهند خود واقعیشان فاش شود.
یا مثال صدا و سیما که هزاران بار به چشم دیده ایم اخبار جامعه را گل و بلبل میکند و پخش میکند، کاری به رسانه های غربی ندارم.
و در آخر اینکه فهرست جرائم در کشور ما واقعا بیشمار است و افراد عادی از کنترل شدن میترسند چون همواره نگرانند کارهای عادیشان هم مشمول قانون و بند و تبصره و آیین نامه ای شود و برایشان دردسر شود، این در حالیست که بنده شخصا چنین نگرانی در خارج از کشور ندارم.
این برترینها هم خودش بدتر از اون برنامه هاست تا حالا ۵۰%پیام ها ی منو نزاشته
در مورد پیام رسانها امسال سروش وغیره از بس که مردم شهید پرور و قهرمان و همیشه درصحنه به این پیام رسانها ومسولین اعتماد دارند که نگووووووو چرا نصب کنن شما علتشو بگین
وقتی دزدی اختلاس هست و ملت در فضای مجازی اعتراض میکنن میترسن از سرور های وطنی استفاده کنن و این باعث تاسف بسیار
بخاطر ترس دوست ندارن
چون مثل پرایده،نا امن و غیر قابل اعتماد
من خودم از تلگرام استفاده نمی کنم اگر هم لازم شد عمرا از داخلیش استفاده کنم پیام رسان هاشون هم مثل رسانه شونه.اگه کارشون درسته پس چه فرق می کنه داخلی یا خارجی
اخبارداغ از100نظریکیوپخش نکردی توکه دست صداوسیماروبستی
الان مردم موندند از پیامرسانای داخلی کدومو انتخاب کنند. به نظر بنده بهتره یه نوآوری شود. یه کاری کنند که کاربرای پیامرسانای داخلی بتونن برای همدیگه بین پیامرسانای مختلف پیام بفرستند دقیقا مانند ایمیل که سایتهای مختلف میتونن برای هم پیام بفرستند. مطمئنا مردم استقبال میکنند.
من شده باکبوترنامه برپستامو بفرستم عمراسروشواین دری وریارونصب نمیکنم سروراش مزخرفه میخوان به زوریه لقمروهل بدن تودهن ملت اقامانخوایم سروش نصب کنیم کیوبایدببینیم؟