احیای مکانیسم بازار ایران و منتقدان همیشه فاتح!
دکتر پویا جبل عاملی در روزنامه دنیای اقتصاد نوشت: آیا اقتصاددانانی که به اصلاحات و احیای مکانیسم بازار در اقتصاد ایران اعتقاد دارند، آنقدر خاماندیشند که تنها نوک کوه یخ مشکلات را میبینند و از درک عمق مسائل عاجزند؟
آیا اصولا نسخههای بازارمحور در سپهر سیاستگذاری پس از انقلاب بدون دستاورد بوده است که دلیل عدم موفقیتش، نداشتن عمق دانش و آگاهی برنامهریزان آن بوده است؟
شرایط پس از جنگ تحمیلی را در نظر آورید. اقتصادی که زیر شدیدترین شوکهای طرف عرضه قرار گرفت. اقتصادی که در اغلب سالهای جنگ با رشد منفی روبهرو بود. رشد اقتصادی در سال پایانی جنگ به ۵/ ۵ درصد رسید. این عزم دولت اول سازندگی و برنامه اول توسعه بود تا شرایط را دگرگون کند و نرخ رشد دو رقمی را در دو سال متوالی برای اقتصاد ایران به همراه آورد. آیا برنامه اول با نرخ رشد متوسط ۲/ ۷ درصدی در طول سالهای اجرایی آن حتی با وجود تورم بالا بهراستی ناموفق بود؟
برنامه سوم را نگاهی کنیم. در حالی که تورم در پنج سال پیش از اجرایی شدن آن بهطور متوسط ۹/ ۱۷ درصد بود، نرخ تورم متوسط در طول برنامه به ۵/ ۱۳درصد کاهش یافت. از آن سو رشد اقتصادی ۳/ ۳ درصدی در طول برنامه به ۲/ ۶ درصد رسید. آیا برنامه سوم که با مختصات آزادی عمل بیشتر فعالان اقتصادی طراحی شده بود، ناموفق بود؟ آیا طراحان نوک کوه یخ را میدیدند و ژرفا را فراموش کرده بودند؟
این گونه نیست که برنامههای اقتصادی اجراشده تاکنون بیثمر بوده و صرفا با پذیرش ادعای منتقدان در شکست برنامهها، به این نتیجه برسیم که اشکال در فقدان وسعت دید طراحان بوده است. اتفاقا وقتی اغلب اصلاحات اقتصادی بازارمحور را مرور میکنیم درمییابیم که در عمل شرایط بعد از اصلاحات بهتر از قبل بوده است. بدون تردید هر زمان عزم مجریان برای اجرای اصلاحات بیشتر بوده و در عین حال برنامه اصلاحی توانسته بیشتر جوانب اصلاحی خود را رصد کند، اصلاحات موفقتر بوده است.
ارسال نظر